Zaburzenia lipidowe organizmu (dyslipidemia)

Dyslipidemia: to stan, w którym stężenia lipidów i lipoprotein we krwi przekraczają wartości uznane za pożądane. Zaburzenia lipidowe stanowią jeden z głównych czynników ryzyka chorób sercowo-naczyniowych.

Obecnie w praktyce klinicznej wyróżnia się następujące postaci dyslipidemii:

• hipercholesterolemię,

• aterogenną dyslipidemię,

• hipertriglicerydemię,

• zespół chylomikronemii.

Jest to podział oparty na stężeniach cholesterolu całkowitego, w lipoproteinach LDL i HDL, oraz triglicerydów.

Do rozpoznania rodzaju zaburzeń lipidowych niezbędne jest wykonanie całego lipidogramu, czyli oznaczenia w osoczu na czczo stężenia cholesterolu całkowitego (total cholesterol - TC), triglicerydów (TG) i cholesterolu HDL (HDL-C). Stężenie cholesterolu LDL (LDL-C) wylicza się ze wzoru Friedewalda, który jest wiarygodny gdy TG< 400 mg/dl(45 mmol/l).

Cholesterol całkowity powinno się oznaczać u każdej osoby powyżej 20 roku życia i jeżeli jego poziom jest wyższy niż 190 mg/dl, należy wykonać pełen lipidgram. Następnie badania te należy wykonywać przynajmniej raz na 5 lat.

Klasyfikacja kliniczna zaburzeń lipidowych

Źródlo: "Zaburzenia lipidowe" pod red. Barbary Cybulskiej i Longiny Kłosiewicz-Latoszek

Pełen lipidogram powinien być wykonany u pacjentów:

• z przedwczesną chorobą na tle miażdżycy,

• u najbliższych krewnych pacjentów z przedwczesną chorobą na tle miażdżycy,

• u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca,

• u pacjentów z innymi chorobami w których stwierdza się dyslipidemię wtórną w:

  • otyłości,

  • niedoczynności tarczycy,

  • cukrzycy t. 1 i t. 2,

  • w przewlekłej chorobie nerek,

  • w żółtaczce zastoinowej,

  • pierwotnej marskości żółciowej wątroby,

  • szpiczaku mnogim,

  • alkoholizmie,

  • jadłowstręcie psychicznym i bulimii,

  • lipodystrofii.

Leczenie

Leczenie zaburzeń lipidowych obejmuje zarówno leczenie dietetyczne jak i leczenie farmakologiczne. Celem leczenia dyslipidemii jest zmniejszenie zagrożenia miażdżycą oraz jej klinicznymi powikłaniami (m.in chorobą niedokrwienną serca, udarem mózgu).

Leczenie otyłości i uzyskanie redukcji masy ciała, a następnie zastosowanie racjonalnej, i wzbogaconej w kwasy omega-3 diety przynosi ogromne korzyści dla pacjenta. Bardzo często dochodzi do normalizacji pozomów LDL-cholesterolu i triglicerydów w surowicy, co umożliwia zmniejszenie dawek leków hipolipemicznych lub wręcz wycofanie się z nich.

Leczenie farmakologiczne

Lekami, które są najskuteczniejsze oraz aktualnie najczęściej stosowane w leczeniu dyslipidemii są przede wszystkim statyny oraz fibraty. 

Źródlo: "Zaburzenia lipidowe" pod red. Barbary Cybulskiej i Longiny Kłosiewicz-Latoszek